Nikbinliyin gücü – Tom Rat, Donald Klıfton

Pozitiv İnsanlar Niyə Çox Yaşayırlar

Annnotasiya

 Dünya obyektiv reallıq kimi mövcud deyildir. O bizim ona bəslədiyimiz münasibətdən asılı olaraq gözəl və ya eybəcər ola bilir. Kitabın müəllifləri həyatda çox böyük çətinliklərlə üzləşiblər, lakin onlar nikbinlik və ruh yüksəkliklərini saxlayıblar, uzun və xoşbəxt ömür sürüblər.

Real həyatda optimist insan istənilən vəziyyətdə yaxşı nəsə axtarır. İşdə və dostlarınızla münasibətdə pozitiv əhval-ruhiyyədə olmağınız, eyni zamanda nikahınızı möhkəmləndirə və öz doğma uşaqlarınızın arasında nüfuzunuzu qaldıra bilər. Tom Rat və Don Kliftonun kitabında istənilən həyat şəraitində pozitiv emosiyalar yaşamağınıza kömək edən beş strategiyadan bəhs edilir.

Emosiyaların sizin həyatınıza və sağlamlığımıza nə dərəcədə ciddi təsir etməsini bilmək istəyirsinizsə, bu kitabı oxuyun. Çoxsaylı tədqiqatlar göstərir ki, pozitiv köklənmiş insanlar daha uzun ömür sürürlər. Bu kitab da sizə həyata pozitiv münasibət bəsləməyə kömək edəcək.

Kitab geniş auditoriya üçün nəzərdə tutulub.

Ön Söz

Mənim babam, həmmüəllif və müəllimim Don Kliftonun (1924-2003) xatirəsinə həsr olunur.

Nebraska Universitetində psixologiyadan dərs deyən babam Don Klifton əllinci illərin əvvəllərində belə bir qənaətə gəlir ki, müasir psixologiya, əsasən, insanın neqativ cəhətlərini öyrənir, guya “adamlarda nəsə qaydasında deyil”.

O düşünür: adamlarda yaxşı xüsusiyyətləri axtarıb tapmaq düz olmazdımı?

Sonrakı yarım əsr ərzində Don və onun həmkarları diqqəti həyatın pis tərəflərinə deyil, yaxşı cəhətlərinə yönəldərək, milyonlarla insan arasında sorğu keçirdilər.

Don olduqca tez bir zamanda aşkar etdi ki, bizim həyatımız başqa adamlarla qarşılıqlı münasibətdə formalaşır. İstənilən qarşılıqlı əlaqənin – biz dostumuzla ürək söhbəti aparırıq, ya da restoranda nahar sifariş edirik – öz çəkisi vardır. Bizim görüşlərimiz çox az halda təsirsiz ötüşür, görüşün nəticəsində, demək olar ki, həmişə ya müsbət, ya da ­mənfi enerjiyə yüklənirik. Hərçənd biz bu cür qarşılıqlı əlaqələrə adi hal kimi baxırıq, lakin bu, heç də belə deyildir. Bu yüklər toplanaraq bizim həyatımıza təsir etmək gücünə malik olur.

Don Kliftonun bu araşdırması 1990-cı illərin əvvəllərində “Pozitiv psixologiya” 1 adlanan, diqqəti “adamlarda hər şey yaxşıdır” fikrinə yönəldən elmin yaranmasına təkan verdi. Bu gün dünyanın bir çox tanınmış tədqiqatçıları müsbət emosiyaların insanların psixikasına təsirini öyrənməklə məşğuldurlar.

2002-ci ildə Donun tədqiqatları Amerika psixologiya assosiasiyası tərəfindən yüksək qiymətləndirilib, müəllif isə pozitiv psixologiyanın və “Mənlik psixologiyası”nın yaradıcısı hesab edilib.

Elə həmin il də həkimlər babamda xərçəng xəstəliyi aşkar etdilər. Qarşısıalınmaz xəstəlik sürətlə onun bədəninə yayılmışdı. Çox tezliklə həyatla vidalaşacağını anlayan Don, ömrünün son günlərini də hər şeydən yaxşı bildiyi və onun tanıyan adamların ondan gözlədiyi işə həsr etdi – o, başqalarına diqqətlərini pozitivə cəmləməyə kömək etdi.

1.Seligman, M.E.P. & Csikszentmihalyi, M. (2000). Positive psychology: an introduction. American Psychologist, 55, 514.

Bunacan Donun bir neçə kitabı1, o cümlədən “Now, Diskover Your Strengths” (“Öz güclü ­cəhətlərini ­aşkar et”) bestselleri işıq üzü görsə də, o, daha bir kitab yazmağı qərara almışdı. Özünün sonuncu kitabını. Don məndən xahiş etdi ki, onun bu son, əsasını hələ 1960-cı ildə yaratdığı nəzəriyyə təşkil edən əsərinin hazırlanmasında ona kömək edim.

Bir neçə onilliklər ərzində Don belə bir kitabın yazılması ilə bağlı xahişlər ünvanlanmış məktublar alırdı. Onun nəzəriyyəsi olduqca məşhur idi; qırx ildən artıq bir müddətdə 5000-dən çox təşkilat və milyondan çox adam bu nəzəriyyəni tətbiq etmişdi. Bu bilgi dostlara, həmkarlara dostlara, yaxın adamlara ötürülürdü.

Don, ibtidai “vedrə və parç” metaforasını əsas götürüb, bütün həyatını həsr etdiyi işin məğzini təşkil edən dərin mənalı fikri sadələşdirməyi bacardı və başqalarına çatdıra bildi.

Bu yer üzündə babama ayrılmış son ayları biz çiyin-çiyinə çalışır, onun əlliillik fəaliyyəti dövründə gəldiyi ən inandırıcı və təkzibedilməz nəticələri bir yerə yığıb, dinclik bilmədən təhlil edirdik. Hərçənd Don kimya və şüa müalicəsi kursu keçirdi, lakin o, kitabla məşğul olmağa özündə güc tapırdı. Biz onun topladığı faktları saatlarla araşdırır, statistikanı öyrənir, insanların həyatlarından, bizim fikrimizcə, sizin də laqeyd qalmayacağınız əhvalatları təhlil edirdik. Donun gücü getdikcə zəiflədiyindən, mən gələcək kitabdan fəsilləri onun üçün oxuyur, onun əlavə və düzəlişlərini səhifənin kənarına qeyd edirdim.

O, hər dəfə yeni-yeni düzəlişlər edir, hər bir əhvalatın və şəraitin təhlilinin adamların ürəyinə yol tapmasına çalışırdı.

Donun tərəfdaşı olmağım şəxsən mənim üçün böyük şərəf idi. O, həmişə mənim ustadım, müəllimim, idealım və dostum olub. Biz son dərəcədə yaxın idik və mən birgə keçirdiyimiz vaxtları əziz tutaraq, heç vaxt unutmuram. Don bilirdi ki, mən bütün həyatım boyu onun “vedrə və parç” nəzəriyyəsi ilə maraqlanmışam, mənim özüm də xərçəng şişi ilə mübarizə aparanda (bu barədə IV fəsildə daha ətraflı danışacağıq), bəlkə də, məhz bu nəzəriyyə məni xilas elədi.

1.Clifton, D.O. (1966). The mystery of the dipper and the bucket. [Brochure]. Lincoln, NE: King’s Food Host. Food Host USA, Inc.

Keçmişə nəzər salanda, mən başa düşürəm ki, Donun axır günlərində bu iş ona enerji verirdi. O öz həyatını hər bir adam üçün bu dünyanı yaxşı eləməyə həsr etmişdi. Çatdırıb bu kitabı bitirmək onun üçün çox vacib idi.

2003-cü ilin sentyabrında, Donun vəfat etməsinə bir neçə həftə qalmış, kitabın qaralama variantı artıq hazır idi.

Don 79 illik ömrü boyu kitabları, mühazirələri, yaratdığı İşi ilə milyonlarla insanın həyatına təsir göstərib. Belə bir auditoriyanı qazanması onun adamlara diqqətlərini yaxşılığa cəmləməkdə kömək etmək lazım olduğuna böyük inamı sayəsində mümkün olmuşdu. Ümid edirik ki, bu kitabı oxuyaraq, siz özünüzdə öz şəxsi həyatınızı mənalı etmək bacarığı aşkarlayacaqsınız.

Tom Rat

Kişilərin kitabı – OshoOsho Emosiyalar

Əvvəlki məqaləAvtombil (Mühərrik) – Yağlama sisteminin yoxlanması/təmiri
Növbəti məqaləAvtombil (Mühərrik) – Yanacaq vurma sisteminin yoxlanması

Fikirlərinizi bildirin.